XII кылымдын аягында Византиядагы эң жогорку бийликке көтөрүлгөн Ангелдер династиясынын тарыхы сицилиялык адмирал Константин Ангелден башталат. Анын улуу император Алексей I Комниндин кенже кызы Феодорага үйлөнүшү бул уруунун мыйзамдуу бийликке талаптануусунун негизин түзгөн. Бул үй-бүлөнүн көрүнүктүү өкүлдөрүнүн бири Алексей III болгон. Ал Кичи Азиялык аскер башчы Андроник Дука Ангелдин жана тектүү Евфросинья Кастамонитиссанын уулу эле. Кийинчерээк, энеси тараптан даңктуу Комниндер династиясы менен болгон байланышын баса белгилөө үчүн, ал расмий түрдө өз фамилиясына Комнин атын кошуп, тарыхка Алексей III Ангел Комнин деген толук аты менен кирген.
Алексейдин бийликке карай жолу ромей тарыхындагы эң караңгы мезгилдердин биринде башталган. 1180-жылдын 24-сентябрында император Мануил Комнин каза болуп, тактыга жашы жете элек уулу Алексей IIни калтырган. Империяны регенттик үчүн күрөш каптады: бир тарапта жесир императрица Мария Антиохийская башында турган «латын» партиясы, экинчи тарапта болсо чет элдиктердин таасиринин күчөшүнөн чочуган «патриоттук» топ турган.
1182-жылдын жазында саясий аренага маркум Мануилдин тууган агасы Андроник Комнин чыкты. Ага каршы Алексейдин атасы Андроник Ангел башында турган аскер жөнөтүлгөн. Бирок бул аскер башчы өзүнө ишенип тапшырылган казынаны коротуп жиберип, Харакс жанындагы жеңилүүдөн кийин тагдыр чечүүчү кадам жасады: ал алты уулу менен кошо козголоңчунун тарабына өтүп кетти. Андроник Комнин аларды Инжилден алынган сөз менен тосуп алды: «Мына, Мен Өзүмдүн периштемди Сенин алдыңдан жиберем...». Ал муну жогорудан берилген белги катары кабыл алган. Көп өтпөй протосеваст Алексей Комниндин кулатылышынан жана латындардын кыргынынан кийин Андроник Константинополго кирди.
Террор доору башталды. 1183-жылдын сентябрында тең башкаруучу болгон Андроник I Комнин көп өтпөй жаш Алексей IIни жаанын тетивасы менен муунтуп өлтүрүүгө буйрук берип, анын энесин да өлүм жазасына тарттырды. 1183-жылы Алексей Ангел үй-бүлөсү менен бирге тиранга каршы кутум уюштурууга аракет кылган, бирок ийгиликке жетпей, Палестинага качууга аргасыз болгон. 1185-жылы гана анын иниси Исаак Андроникти кулатып, тактыны ээлөөгө жетишкен. Ал эми Алексей өзү сүргүндөн — айрым маалыматтар боюнча, мусулман туткунунан, аны иниси акча төлөп бошоткон — 1190-жылы гана кайтып келген.
Император болгон инисинин кызматында жүргөн Алексей жогорку севастократор титулун алган. Ал ички коркунучтарды басууга активдүү катышкан. Айрыкча, Мануил Комниндин өлтүрүлгөн уулумун деп өзүн тааныштырган жалган Алексейге каршы күрөштө көрүнгөн. Эл арасында крестьяндардын кырмандарын өрттөгөнү үчүн «Кырман өрттөөчү» деп аталган бул самозванец 8 миң кишилик селжук аскерин чогултуп, Меандр өрөөнүндөгү бир катар шаарларды басып алган. 1195-жылы самозванецтин кокусунан бир дин кызматчынын колунан өлүшү гана көтөрүлүшкө чекит койгон. Алексей душмандын кесилген башын карап туруп, шылдың аралаш: «Бул адамга шаарлар жөн жерден багынып бербеген экен!» — деп айткан.
Бирок севастократордун бийликке умтулуусу бир туугандык берилгендиктен күчтүүрөөк болуп чыкты. 1195-жылдын мартында император Исаак II болгарларга каршы жортуулга чыккан. Жолдо, Рожосто шаарында, жергиликтүү юродивый Василюшка императорго кырсык болорун алдын ала айткан: ал императордун сүрөтүндөгү көздөрдү жинденип тырмап салган. Исаак буга маани берген эмес, бирок пайгамбарлык 1195-жылдын 8-апрелинде Кипселада ишке ашкан. Император аң уулоодо жүргөн кезде ак сөөктөр Алексейди башкаруучу деп жарыялашкан. Исаак Фракияда кармалып, көзү оюлуп, борбордогу түрмөгө ташталган.
Тактыны басып алган Алексей III мамлекеттик иштердин оор түйшүгүнө батты. Ал иштер абдан чоң каражатты талап кылган. Ал өз бийлигин тарапташтарына алтын жана титулдарды марттык менен таратуу менен баштады. Бирок анын реформалары коррупциянын ичинде чөгүп кетти. Император кандай гана жарлык болбосун, карабай туруп кол коё берген: «деңизди айдашсын, тоолорду деңиздин ортосуна жылдырышсын» деген сыяктуу буйруктарга чейин. Анын жубайы Евфросинья Дукиня Каматера башкарууда абдан чоң роль ойноп, иш жүзүндө тактыны аны менен бөлүшүп, чет элдик элчилерди кабыл алып турган.
Алексей III тушунда империянын тышкы саясаты компромистер менен басынуулардын чынжырына айланды. 1194-жылы герман императору Генрих VI өтө ири төлөмдөрдү талап кылган: адегенде 50, андан кийин 16 кентинарий алтын. Бул акчаны чогултуу үчүн Алексей «немис салыгын» — аллеманиконду киргизген. Аны төлөө үчүн Ыйык Апостолдор чиркөөсүндөгү императордук мүрзөлөрдү тоного чейин барышкан. Генрихтин 1197-жылы күтүүсүз өлүмү гана империяны мындан ары дагы кыйроодон сактап калган.
Чыгышта Византия селжуктар менен мамиледе айлакерлик менен тең салмак сактоого аракет кылган. Алексей III качкын султан Кей-Хосров Iни багып алган уулу катары кабыл алган. Кийин ал Коньядагы тактысын кайра кайтарып алат. Ал эми түндүктө абал өтө оор эле. Калоян башкарган Болгар падышалыгы империяга оор соккуларды урган. 1201-жылы тынчтык келишими түзүлгөнүнө карабастан, Калоян акыры Рим папасынын үстөмдүгүн таанып, Болгарияны Византиянын таасир чөйрөсүнөн биротоло чыгарып кеткен. Грузия падышалыгы менен мамиле да курчуп кеткен. Себеби Алексей III каныша Тамаранын Афон монастырларына жиберген белектерин тоноп алууга буйрук берген. Бул окуя грузин аскерлеринин колдоосу менен Алексей жана Давид Комнин бир туугандардын 1204-жылы Трапезундду басып алышына шылтоо болгон.
Алексей IIIнүн башкаруусу көтөрүлүштөрдөн турган. Константинополдун өзүндө түрмө башчысы Иоанн Лагостун башаламан зомбулугу элдик бунтка жана түрмөнүн талкаланышына алып келген. 1201-жылы аристократ Иоанн «Семиз» Комнин Ыйык София соборун басып алып, өзүн император деп жарыялаган, бирок көп өтпөй өлтүрүлгөн. Анын башы Алексей IIIнү шылдыңдуу кубандыруу үчүн аянтка коюлган. Империяны сепаратизм бөлүп-жарып жаткан: Македония менен Фессалиядагы Иванко жана Добромир Хриздин көтөрүлүштөрү императорду уяттуу жеңилдиктерге барууга мажбур кылган.
Анын бийлигине өткөндүн көлөкөсү чекит койду. 1202-жылы сокур кылынган Исаак IIнин уулу — жаш Алексей, келечектеги Алексей IV — Европага качып кеткен. Ал Төртүнчү крест жортуулунун катышуучулары менен келишүүгө жетишип, тактыны кайтарып берүүнүн ордуна аларга өтө чоң акча жана Византия чиркөөсүн Римге баш ийдирүүнү убада кылган.
1203-жылдын июнунда кресттүүлөрдүн флоту Константинополдун дубалдарына жакындап келди. Дука Михаил Стрифн тарабынан талап-тонолгон Византия флоту — ал якорлор менен парустарды да сатып жиберген — каршылык көрсөтө алган жок. Галата мунарасы алынгандан жана Алтын Мүйүз булуңуна жол ачылгандан кийин абал үмүтсүз болуп калды. Элдин нааразычылыгын жана өз аскерлеринин жеңилгенин көргөн Алексей III 1203-жылдын 18-июлунда борбордон Адрианополго качып, өзү менен кошо 10 кентинарий алтынды жана кызы Иринаны ала кеткен.
Сүргүндөгү жылдар мурдагы басилевсти тентиген адамга айлантты. Ал Мосинополдо күч топтоого аракет кылган, өз күйөө баласы жана атаандашы Алексей V Мурзуфлду сокур кылган, Лев Сгурдун ээликтеринде тентип жүргөн. 1211-жылы ал бийликти кайтарып алууга акыркы жолу аракет кылды: селжук султаны Кей-Хосров Iни Никей империясына кол салууга үндөдү. Ал жерде Алексейдин күйөө баласы Феодор I Ласкарис башкарчу. Меандр өрөөнүндөгү чечүүчү салгылашта Феодор султанды жеке өзү өлтүрүп, Алексей III туткунга алынган.
Ласкарис өзүнүн кайнатасын Никейдеги Иакинф монастырына жөнөткөн. Ал жерде ал, кыязы, сокур кылынган жана ошол эле 1211-жылы каза болгон.
Никита Хониат сыяктуу замандаштары Алексей IIIнү сыпайы жана ак көңүл адам катары эскеришкен. Ал өлүм жазаларына жана кыйноолорго жакын эмес эле, бул Византиянын деспоттору үчүн сейрек көрүнүш болгон. Бирок анын эрксиздиги, аскер ишине жөндөмсүздүгү жана коррупцияга жол бериши ага «Бамбакорабд» — «Пахтадан жасалган таягы бар» деген кемсинткен лакап аттын тагылышына себеп болгон. Ал артында үч кызын — Ирина, Анна жана Евдокияны калтырды. Алардын улуу башкаруучулар менен болгон никелери, анын ичинде Палеологдор династиясынын негиздөөчүсү менен байланыштары, Чыгыш Европанын тагдырына дагы узак убакыт таасир эткен. Бирок анын тушунда империя 1204-жылдагы катастрофага карай өлүмдүү кадам жасаган.
