Рожер II атасынын улуу жетишкендиктеринин көлөкөсүндө төрөлгөн. Улуу Рожер I менен анын үчүнчү жубайы Аделаида Савонскаянын экинчи уулу болгондуктан, ал башында тактынын мураскери катары каралган эмес. Бирок тагдыр башкача чечкен: 1105-жылы агасы Симон жаш кезинде каза болгондон кийин, он жаштагы Рожер II Сицилиянын графы болуп калган.
Анын балалык жана өспүрүм курагы сырдуу бойдон калууда — ошол мезгилдин жылнаамаларында маалыматтар өтө аз сакталган. Белгилүү болгондой, 1112-жылга чейин мамлекетти анын апасы, регент Аделаида Савонская башкарган.
Дал ошол аял стратегиялык жактан маанилүү чечим кабыл алып, графтын резиденциясын Калабриядагы Милетодон Сицилиядагы көрктүү Палермо шаарына көчүргөн. Бул кадам бийликтин борбору материктен аралга өткөнүн символдоштурган.
Жаш Рожердин сарайы замандаштарын таң калтырган. Бул жерде ар түрдүү маданияттар жолугуп, бири-бири менен айкалышкан. Ал тургай 1109-жылы анын сарайына Норвегиянын крест жортуулуна катышкан королу Сигурд I конокко келген.
1112-жылы Рожер II бийликти өз колуна алган. Кийинки он жылдыкты ал Сицилияны бекемдөөгө арнаган. Натыйжада мамлекеттин экономикалык жана аскердик кубаттуулугу ушунчалык өскөндүктөн, Рожер материктик Италияга өз шарттарын таңуулай ала турган деңгээлге жеткен.
Ошол мезгилде Роберт Гвискардын мурасы болгон Апулияны Рожердин аталаш тууганы, герцог Вильгельм II башкарып турган. Бирок анын башкаруусунда герцогдук терең башаламандыкка кептелген.
Рожер II тууганына аскердик колдоо жана эбегейсиз чоң суммадагы акча сунуштаган. Бирок бул «жардамдын» баасы өтө жогору болгон.
1122-жылы бир катар келишимдердин негизинде Вильгельм Палермо менен Мессинадагы өз үлүштөрүн Рожерге өткөрүп берген. Ал эми Калабрияны адегенде күрөөгө коюп, кийинчерээк толугу менен сатып жиберген.
1125-жылы кезектеги ири каржылык жардамдын ордуна баласы жок Вильгельм Рожер IIни расмий түрдө өзүнүн мураскери деп тааныган.
1127-жылдын 25-июлунда Апулиялык Вильгельм каза болгондо, Рожер II дароо анын мурасына болгон укугун талап кылган.
Бирок маркум Вильгельм ушундай эле убаданы башка аталаш тууганы — алыскы Чыгышта жүргөн Антиохиялык Боэмунд IIге да берген экен. Андан да кооптуусу, ал герцогдуктун жогорку сюзерени болгон Рим папасы Гонорий IIге да ушундай убада берген болуп чыккан.
Гонорий Апулияны Рожерге өткөрүп берүүдөн кескин түрдө баш тарткан. Ал Папа мамлекетинин түштүк чек араларында эбегейсиз чоң жана кубаттуу державанын пайда болушунан корккон. Ошондуктан жергиликтүү барондорду көтөрүлүш чыгарууга тукура баштаган.
Рожер буга дароо жооп кайтарган. Анын флоту Апулиянын борбору Салерного жакындап келген. Шаар Рожер айрым жеңилдиктерге макул болгондон кийин гана багынып берген.
Андан соң граф акча жана кызыкчылыктар аркылуу өзүнө тартуу тактикасын колдонгон. Ал күйөө баласы Райнульф Алифанскийге коңшусунун жерлерин басып алууга уруксат берип, аны өз тарабына өткөргөн.
Барондордун берилгендигине ээ болгон Рожер Апулияда өз бийлигин бекемдеп, кышка карата кайра аралга кайтып кеткен.
Анын жоктугунан пайдаланган Гонорий II норманддарга каршы союз түзгөн. Бул биримдикке Троя шаары, Райнульф Алифанский жана Капуянын князы Роберт II кирген. Папа ошондой эле Рожерди чиркөөдөн четтеткен.
1128-жылдын жазында Рожер жаңы армия менен Калабрияга кайра түшүүгө аргасыз болгон. Июль айында душмандар Брадано жанында беттешкен.
Рожер бул жерде өзгөчө сабырдуулук жана чыдамкайлык көрсөткөн. Ал папанын аскерлерине дароо чабуул жасабастан, лагерь куруп, эки ай бою жөн гана күткөн.
Бул убакыттын ичинде папанын жалданма жоокерлери козголоң чыгарышкан, союздаштар бири-бири менен урушуп кетишкен. Акыры Гонорий багынууга аргасыз болгон.
1128-жылдын 22-августунда Беневенто шаарында Рим папасы Рожерди Апулиянын герцогу катары тааныган. Анын ордуна Рожер папага вассалдык берилгендик антын берген.
1129-жылга карата Рожер акыркы козголоңчуларды да баш ийдирген. Ал Мельфиде чоң жыйын чакырып, бардык барондорду өзүнө жана уулдарына берилгендик антын берүүгө милдеттендирген.
Эң маанилүү жетишкендик «герцогдук тынчтыктын» жарыяланышы болгон. Ага ылайык, феодалдардын ортосундагы бардык ички согуштарга толугу менен тыюу салынган.
1130-жылы Римде чоң диний ажырым болгон. Бир эле мезгилде эки папа шайланган: Европанын көпчүлүк королдуктары тааныган Иннокентий II жана Римди көзөмөлдөп турганы менен саясий жактан обочолонуп калган Анаклет II.
Рожер Анаклет IIге королдук титулдун ордуна коргоо сунуштаган.
1130-жылдын 27-сентябрында Анаклет атайын папалык булла аркылуу Сицилияны, Апулияны жана Калабрияны бирдиктүү королдукка бириктирген.
Рождество майрамында, 1130-жылдын 25-декабрында, Палермонун кафедралдык соборунда Рожер IIге салтанаттуу түрдө королдук таажы кийгизилип, ал падышалыкка майланган.
Ошентип, Сицилия королдугу пайда болгон.
Рожер IIнин таажы кийиши Европада катуу нааразычылык жараткан. Германиянын императору Лотарь II менен Византиянын василевси Иоанн II Комнин Италияны өздөрүнүн таасир аймагы деп эсептешкен.
Европанын көптөгөн мамлекеттери «антипапанын королун» тааныгысы келген эмес, ал эми Түштүк Италиянын барондору күчтүү башкаруучуга баш ийүүнү каалашкан эмес.
1131-жылы көтөрүлүш чыккан. Конверсанолук Танкред менен Баринин князы Бриндизини басып алышкан, ал эми Авеллинонун графы борбордук бийликтен бөлүнүп кеткен.
Рожер бул козголоңду эки айдын ичинде басып, козголоңчулардын жерлерин конфискациялаган жана Танкредди крест жортуулуна жөнөткөн.
Бирок 1132-жылы чыныгы чоң каргаша болгон. Ага үй-бүлөлүк жаңжал себеп болгон.
Королдун карындашы Матильда күйөөсү Райнульф Алифанскийдин ырайымсыз мамилесинен качып, Сицилияга келген. Буга каарданган Райнульф Капуялык Роберт менен бирге көтөрүлүш чыгарган.
Рожер аскерлерин алып чыккан, бирок 1132-жылдын 24-июлунда Ночера жанында анын армиясы буктурмага түшүп, толугу менен талкаланган.
Болгону төрт рыцарь коштоп жүргөн Рожер араң качып кутулган. Бул жеңилүү тууралуу кабар бүткүл Апулияны дүрбөлөңгө салган. Жылдын аягына карата король материктеги дээрлик бардык ээликтеринен ажыраган.
Ошол эле учурда Италияга Германиянын королу Лотарь II басып кирген. Ал антипапаны кууп чыгып, императордук таажы кийгенден кийин Альп тоолорунун ары жагына кайра кайтып кеткен. Муну менен козголоңчуларды өз тагдыры менен жалгыз калтырган.
Бул Сицилия үчүн жаңы мүмкүнчүлүк болгон.
1133-жылдын жазында Рожер II курамында сицилиялык мусулмандар негизги күчтү түзгөн каардуу армиясы менен материкке түшкөн.
Чыккынчылыкка катуу каарданган король душмандарына ырайым көрсөткөн эмес. Шаарлар өрттөлүп, барондор өлүм жазасына тартылган.
1134-жылга карата коркунуч бүтүндөй аймакты каптаган. Капуялык Роберт качып кеткен, ал эми Райнульф Алифанский кечирим суроого аргасыз болгон.
Жеңишин бекемдөө үчүн Рожер уулдарына титулдарды ыйгарган: Рожер III Апулиянын князы, Танкред Баринин князы, ал эми Альфонсо Капуянын князы болгон.
1135-жылдын башында король ооруп төшөккө жатып калары менен душмандары кайрадан баш көтөрүшкөн.
Капуялык Роберт, Неаполдун герцогу Сергий VII жана тынчыбаган Райнульф Алифанский Пиза флотунун колдоосу менен кайрадан көтөрүлүш чыгарышкан.
Рожер Неаполду курчоого алган. Айласы кеткен козголоңчулар император Лотарь IIден жардам сурашкан.
1136-жылы Лотарь ири масштабдагы басып кирүүнү баштаган. Эки колоннага бөлүнгөн анын армиясы Италияны аралап, шаарларды пара берүү жана коркутуу жолу менен баш ийдирген.
Роберт Капуяны кайрадан ээлеген, ал эми 1137-жылдын майында немис аскерлери Бариде бириккен.
Лотарь Райнульфту Апулиянын герцогу кылып дайындоого да жетишкен.
Кырдаал үмүтсүздөй көрүнгөн. Бирок Рожер II кайрадан өзгөчө чыдамкайлык көрсөткөн.
Бүткүл согуш бою ал Сицилияда калып, немис аскерлеринин материкте каалагандай аракет кылышына жол берген.
Ал императордун вассалдары эртеби-кечпи үйлөрүнө кайтууну каалай турганын билген.
Дал ошондой болгон: 1137-жылдын августунда ысыктан жана олжонун жоктугунан чарчаган немис армиясы Италиядан чыгып кеткен.
Немис аскерлери тоолордун ары жагына кетери менен Рожер чабуулга өткөн.
Октябрь айында ал баш ийбеген Капуяны өрттөп жиберген.
Неаполдун герцогу Сергий VII багынган. Кийинчерээк ал королдун тарабында согушуп жүрүп курман болгондон кийин, байыркы Неаполь герцогдугу биротоло жоюлуп, королдуктун курамына кошулган.
Рожердин жалгыз душманы анын жек көрүндү күйөө баласы Райнульф Алифанский бойдон калган.
1137-жылдын 30-октябрында Риньяно жанында Райнульф дагы бир жолу Рожерди жеңген. Бирок бул козголоңчулардын акыркы кармаштарынын бири эле.
Чечүүчү бурулуш королдун негизги душмандары күтүүсүздөн каза болгондо башталган.
1137-жылдын аягында император Лотарь II, 1138-жылдын январында антипапа Анаклет II, ал эми 1139-жылдын апрелинде Райнульф Алифанский дүйнөдөн кайткан.
Антипапанын өлүмү Рожер IIге өзүнүн аброюн жоготпостон расмий папа Иннокентий IIни таанууга мүмкүнчүлүк берген.
Бирок папа баары бир Рожерди чиркөөдөн четтетип, өзү ага каршы армия жетектеген.
1139-жылдын 22-июлунда Галуччо жанында тарыхый салгылаш болгон. Папанын аскерлери талкаланып, Иннокентий II өзү Рожердин колуна туткунга түшкөн.
1139-жылдын 25-июлунда жеңилген папа Рожер IIни Сицилиянын, Апулиянын жана Капуянын королу катары салтанаттуу жана расмий түрдө тааныган.
Эми Рожер эркин аракеттенүүгө мүмкүнчүлүк алган.
Ал Райнульф көмүлгөн Троя шаарына келип, чыккынчынын сөөгү бул жерде жатканда шаардын багынып берүүсүн кабыл албай турганын билдирген.
Коркунучка кабылган шаар тургундары Райнульфтун сөөгүн казып алып, көчөлөр аркылуу сүйрөп өтүшкөн жана саркынды суу агызуучу аңга ыргытышкан.
Кийинчерээк гана король анын сөөгүн кайра жерге берүүгө уруксат берген.
Ал эми өжөрлүк менен каршылык көрсөткөн Баринин тургундарын Рожер адегенде ардактуу багынып берүү шарттары менен алдаган. Андан кийин шаардын князын дарга астырып, кеңешчилеринин көзүн сокур кылдырган.
1139-жылга карата укмуштуудай татаал милдет аткарылган.
Бири-биринен бөлүнгөн норманд графтыктары, Неаполь, Амальфи жана Салерно сыяктуу эркин шаарлардын бардыгы бирдиктүү Сицилия королдугуна бириктирилген.
Мамлекет эки империянын жана Рим папасынын каршылыгына туруштук берген.
Рожер II аралдын жөнөкөй графынан Орто кылымдардагы Европанын эң коркунучтуу жана кубаттуу монархтарынын бирине айланган.
Кылычтын күчү менен бийликке жеткен Рожер II аны сактап калуу үчүн башкаруунун мыкты системасы керек экенин түшүнгөн.
Жаңы түзүлгөн Сицилия королдугу Европа үчүн өзгөчө көрүнүш болгон. Бул жерде классикалык феодалдык бытырандылык дээрлик жок эле, ал эми королдук бийлик XII кылым үчүн болуп көрбөгөндөй деңгээлде борборлоштурулган.
Мамлекеттин жүрөгү жана эң баалуу бермети Сицилия аралы бойдон калган.
Атасынын акылман саясатын уланткан Рожер II диний сабырдуулукту мамлекеттик идеологиянын деңгээлине көтөргөн.
Католиктер, православ гректер жана мусулмандар бул жерде толугу менен бирдей укуктарга ээ болуп жашашкан.
Король латын жана грек монастырларына берешендик менен жардам көрсөткөн. Грек монастырларында кечилдер византиялык диний жөрөлгөлөрдү сактап, өз эне тилинде сыйынышкан. Алар католик чиркөөсүнүн жетекчилеринин бийлигин формалдуу түрдө гана таанышкан.
Мамлекеттик башкаруу аппараты ар түрдүү маданияттардын таң каларлык айкалышын түзгөн.
Королдук администрацияны грек коомчулугунун өкүлү жетектеп, ал сыймыктануу менен арабча «эмирлердин эмири» деген титулду алып жүргөн.
Ал жана королдун жакын кеңешчилери королдук курияны — жарандык башкаруунун жана сот бийлигинин жогорку органын түзүшкөн.
Курияга араб салты боюнча «дивандар» деп аталган эки жер башкаруу кеңсеси баш ийген. Бул мекемелерде негизинен мусулмандар кызмат өтөшкөн.
Алар эсеп-кысап иштерин жогорку деңгээлде жүргүзүп, соода бажы төлөмдөрүн жана феодалдык салыктарды чогултушкан.
Мындан тышкары, гректерден түзүлгөн «камера» деп аталган каржы органы да иштеген.
Жергиликтүү аймактарды камерарийлер жана башка башкаруучулар көзөмөлдөшкөн. Король аларды дайындаганда ар бир аймакта басымдуулук кылган диний коомчулуктун өкүлдөрүн тандаган.
Бул саясат улуттар аралык чыңалуунун алдын алууга жардам берген.
Коррупцияны жоюу үчүн Рожер бардык чиновниктерге, атүгүл эң төмөнкү даражадагы кызматкерлерге да, арыз-даттануулары менен түздөн-түз монархка же королдук курияга кайрылууга уруксат берген.
Кылмыш иштерин көчмө соттордун өкүлдөрү — юстициарийлер карашкан. Алар boni homines («жакшы адамдар») деп аталган жергиликтүү кадыр-барктуу адамдарга таянышкан.
Бул система кийинчерээк пайда болгон сот арачыларынын алгачкы үлгүсү болуп эсептелет. Анын курамына христиандар да, мусулмандар да кирген.
Рожер жер маселесине жана армияга өзгөчө көңүл бурган.
Византиянын таасири астында көптөгөн норманд рыцарлары жерлерди аскердик кызмат өтөгөнү үчүн эмес, мураска калтырылуучу жеке менчик катары алышкан.
Крепостнойлук укук өзүнүн классикалык түрүндө дээрлик болгон эмес. Жерлер көбүнчө эркин грек дыйкандарына ижарага берилген.
Бирок эң негизгиси — Рожер субинфеодалдаштырууга, башкача айтканда, «менин вассалымдын вассалы — менин вассалым эмес» деген принципке тыюу салган.
Эми рыцарь жерин башка бирөөгө өткөрүп берүү же сатуу үчүн сөзсүз түрдө королдун жеке уруксатын алышы керек болгон.
Сеньорго берилгендик монархка болгон берилгендикке каршы келбеген учурда гана мыйзамдуу деп эсептелген.
Бул чара барондорду жеке армияларды топтоо мүмкүнчүлүгүнөн ажыратып, жер ээликтери чакан болгон сицилиялык рыцарларды королдук бийликтин ишенимдүү тирегине айландырган.
Рожердин саясий талантынын эң жогорку жетишкендиги анын мыйзам чыгаруу ишмердүүлүгү болгон.
1140-жылдын июлунда ал Ариано шаарына өзүнүн вассалдарын чакырып, чоң жыйын өткөргөн.
Ал жерде белгилүү «Ариано ассизалары» деп аталган мыйзамдар жыйнагы кабыл алынган.
Бул документтин эки көчүрмөсү XIX кылымда гана Ватикан менен Монте-Кассинонун архивдеринен табылган. Алар бүгүнкү күнгө чейин тарыхчылардын чоң кызыгуусун жаратып келет.
Ассизалар королдуктун ар бир элине өзүнүн байыркы үрп-адаттары жана мыйзамдары боюнча соттошуу укугун берген.
Бирок бир маанилүү шарт болгон: жергиликтүү мыйзам королдун буйругуна каршы келсе, ал өз күчүн жоготкон.
Рожер Батыш Европа үчүн революциялык, ал эми Чыгыш мамлекеттери үчүн табигый болуп эсептелген идеяны жарыялаган: Кудайдан берилген бийликтин ээси катары мыйзамдарды кабыл алуу, түшүндүрүү жана жокко чыгаруу укугу королго гана таандык.
Монархка баш ийбөө мамлекеттик чыккынчылык гана эмес, ыйык нерселерди мазактоо катары да каралган.
Чыккынчылык түшүнүгү болуп көрбөгөндөй кеңейтилген.
Королдук куриянын чиновниктерине каршы кутум уюштуруу, салгылашта коркоктук көрсөтүү, королдун армиясына жардам берүүдөн баш тартуу, атүгүл элди башаламандыкка тукуруу да өлүм жазасына тартылуучу кылмыштарга айланган.
Бул мыйзамдар жыйнагы Европада бир нече кылымдан кийин гана калыптана турган абсолютизмдин негизги принциптерин алдын ала чагылдырган.
Арианодогу жыйындан кийин дароо Рожер бүтүндөй мамлекет үчүн бирдиктүү акча — дукалени жүгүртүүгө киргизген.
Ал материктеги барондорду жерге болгон укуктарын кайрадан расмий каттоодон өткөрүүгө мажбур кылган.
Мындан ары алар жерлерге кылычтын күчү же басып алуу укугу менен эмес, король берген атайын белек грамотасынын негизинде гана ээлик кыла алышкан.
Рожер Византия императорундай ой жүгүрткөн.
Расмий документтерде ал Rex («Король») деп аталган. Сицилияда бул титул «Базилевс» деген мааниде которулган.
Папалык легаттын макамына ээ болгондуктан, ал жаңы епархияларды өз алдынча негиздей алган.
Анын дукале тыйындарынын алдыңкы бетинде Рим папасына баш ийүүнүн символу болгон Ыйык Пётрдун элеси эмес, Иса Машаяктын өзүнүн элеси түшүрүлгөн.
Марторана чиркөөсүндөгү белгилүү мозаикада Рожер таажыны түздөн-түз Куткаруучунун колунан алып жаткан абалда сүрөттөлгөн.
Түштүктүн кожоюнуна айланган Рожер эми көңүлүн крест жортуулчуларынын мамлекеттери пайда болгон Чыгышка бурган.
Сицилиянын Иерусалим менен да өз ара чечилбеген маселелери болгон.
1112-жылы эле Рожердин апасы Аделаида Савонская Иерусалимдин королу Балдуин Iге турмушка чыккан.
Келишимге ылайык, эгер бул жубайлардын балдары төрөлбөсө, жаш Рожер Иерусалимдин мураскери болушу керек эле.
Бирок 1117-жылы Балдуин никени жокко чыгарып, Аделаиданы сеп катары алып келген мүлкүн да кайтарып бербестен, маскара кылып мекенине жөнөткөн.
Рожер бул кемсинтүүнү унуткан эмес. Ошондуктан ал Иерусалим королдугуна жана Экинчи крест жортуулуна карата өтө суук мамиле жасаган.
Ал эми Антиохия княздыгына карата Рожердин өзгөчө пландары болгон.
Бул мамлекет анын туугандары тарабынан негизделгендиктен, ал Антиохияны өзүнө мыйзамдуу түрдө таандык болушу керек болгон олжо катары эсептеген.
1130-жылы князь Боэмунд II каза болуп, артында Констанция аттуу жалгыз кызын калтырганда, Рожер Антиохияга болгон укугун жарыялаган.
1135-жылы ал атүгүл Констанциянын болочок күйөөсү Раймунд де Пуатьени уурдап кетүүгө аракет кылган.
Ал эми 1138-жылы Антиохиянын латын патриархын барымтага алган.
Бул императордук дымактар Антиохияны өзүнүн ээлиги деп эсептеген Византия менен ачык кагылышууга алып келген.
Византиянын императору Иоанн II Комнин жана андан кийинки уулу Мануил I норманддарды Түштүк Италиядан биротоло сүрүп чыгарууну кыялданышкан.
Бул максатта алар атүгүл Германиянын императору Конрад III менен акылга сыйбагандай көрүнгөн союз түзүшкөн.
1147-жылы Конрад III Экинчи крест жортуулуна катышып жүргөндө, ал эми Мануил I крест жортуулчуларынын Балкан аркылуу өтүшүн уюштуруу менен алек болуп турганда, Сицилиянын королу күтүүсүздөн кыйратуучу сокку урган.
Баса, Рожер гректерге зыян келтирүү максатында Франциянын королу Людовик VIIге өзүнүн кемелерин сунуштап, Византияны атайылап кыжырдантууга аракет кылган.
Сицилиянын мыкты деңиз кол башчысы, адмирал Георгий Антиохийский, Византияга таандык Корфу аралын басып алган.
Андан соң ал Грецияга аскер түшүрүп, жибек кездемелерин өндүрүүнүн эң бай борборлору болгон Афины, Фивы жана Коринфти ырайымсыздык менен талап-тоногон.
Буга каарданган Мануил I Сицилияны талкалоо үчүн венециялыктар менен союз түзгөн.
Бирок жаратылыштын өзү Рожерге жардам берип жаткандай сезилген.
Катуу бороон-чапкындар, Венеция дожунун өлүмү жана кумандардын чабуулдары душмандардын пландарын үзгүлтүккө учураткан.
Византиялыктар Корфуну 1149-жылдын августунда гана кайтарып алууга жетишкен. Бирок Сербиядагы көтөрүлүш аларды аскердик өнөктүктү токтотууга аргасыз кылган.
Ошол эле учурда, 1149-жылдын жайында, кармалгыс Георгий Антиохийский Дарданелл кысыгы аркылуу тайманбас деңиз жортуулун жасаган.
Ал түздөн-түз Константинополдун дубалдарынын жанынан сүзүп өтүп, императордук сарайды аткылаган.
1152-жылга карата душмандардын курчоосу кайрадан күчөгөн.
Мануил I, Конрад III, Венеция жана Рим папасы Евгений III Сицилияны талкалоого даярданып жатышкан.
Бирок Германия императорунун күтүүсүз өлүмү алардын бардык пландарын бузган.
Рожер II эки империянын соккусунан өз королдугун сактап калып, бул эбегейсиз чоң саясий күрөштөн жеңүүчү болуп чыккан.
Европада согуштар жүрүп жаткан учурда, Сицилиянын флоту Түндүк Африканын жээктерин ырааттуу түрдө баш ийдирип жаткан.
1146-жылы Триполи кулаган. 1147-жылы Габес басып алынган.
1148-жылы сицилиялыктар Махдия, Сус жана Сфакс шаарларына салтанаттуу түрдө киришкен.
Натыйжада өзгөчө саясий түзүлүш — «Африкадагы норманддар королдугу» пайда болгон.
Бул басып алуулар Сицилияны Жер Ортолук деңизинин борбордук бөлүгүндөгү талашсыз үстөмдүк кылуучу державага айландырган.
Рожердин казынасына эбегейсиз чоң байлыктар агылып келе баштаган. Анткени дал ушул порттордо Сахара чөлү аркылуу өткөн алтын ташуучу кербен жолдору аяктаган.
Рожер II жөн гана жоокер болгон эмес. Ал билимдүү ойчул, Кайра жаралуу доору баштала электе эле ошол доордун идеалдарына ылайык келген чыныгы башкаруучу болгон.
Ар түрдүү маданияттар айкалышкан Палермодо тарбияланган Рожер грек жана араб тилдеринде эркин жана көркөм сүйлөй алган.
1140-жылдары анын сарайы дүйнөлүк деңгээлдеги илимий академияга айланган.
Бул жерге Европа менен ислам дүйнөсүнөн математиктер, философтор жана дарыгерлер чогулушкан.
Королдун эң жакын досу араб ойчулу Аль-Идриси болгон.
Рожердин буйругу менен ал географтардан турган комиссияны жетектеген.
Алардын ишинин натыйжасында «Дүйнөнүн ар түрдүү өлкөлөрү жөнүндө толук билим алууну каалаган адам үчүн көңүл ачуу» аттуу монументалдуу эмгек жаралган.
Бул чыгарма тарыхка «Рожердин китеби» деген ат менен кирген.
Ал Колумбга чейинки доордогу эң так жана толук географиялык трактат болуп эсептелген.
Бул эмгек менен катар дагы бир укмуштуудай чыгарма жаралган: таза күмүштөн куюлган планисфера — ошол мезгилде белгилүү болгон кургактыктар менен деңиздердин эбегейсиз чоң картасы.
Тилекке каршы, бул баалуу карта кылымдар ичинде жоголуп кеткен.
Аль-Идриси өзүнүн королу жөнүндө чоң суктануу менен жазып, анын чексиз билимин жана инженердик талантын өзгөчө белгилеген.
Билимдүү король архитектура тармагында да укмуштуудай мурас калтырган.
Анын каражатына Чефалудагы монументалдуу собор, Сан-Джованни-дельи-Эремити монастыры жана Палермодогу алтын менен жаркыраган Палатин капелласы курулган.
Бул имараттарда өзгөчө архитектуралык стиль калыптанган.
Анда норманддардын катаал жана кубаттуу романдык архитектурасы, Византиянын назик мозаикалары жана арабдардын көркөм оймо-чиймелери бири-бири менен айкалышкан.
Сицилия королдугунун негиздөөчүсүнүн өмүрүнүн акыркы жылдары тууралуу жылнаамаларда маалымат дээрлик жок.
Белгилүү болгондой, жашы өтүп калган монархтын ден соолугу акырындык менен начарлай баштаган.
Өзүнүн өмүрү аяктап баратканын түшүнгөн Рожер II 1151-жылдагы Пасха майрамында тирүү калган жалгыз уулу Вильгельмге салтанаттуу түрдө королдук таажы кийгизген.
Ошондон кийин ал эбегейсиз чоң мамлекеттин башкаруу тизгинин акырындык менен уулуна өткөрө баштаган.
Норманддардын тайманбастыгын, Византиянын улуулугун жана Чыгыштын акылмандыгын өзүнө айкалыштырган улуу король 1154-жылдын 26-февралында Палермодо дүйнөдөн кайткан.
Анын сөөгү борбор шаардын кафедралдык соборуна коюлган.
Король чыныгы Рим императорлоруна гана ылайыктуу деп эсептелген кочкул кызгылт порфир ташынан жасалган кооз саркофагга коюлуп, түбөлүк жай тапкан.
Кийинчерээк бул собор улуу инсандардын күмбөзүнө айланган.
Рожердин жанында анын кызы Констанция, күйөө баласы Генрих VI жана гениалдуу небереси — Ыйык Рим империясынын императору Фридрих II да акыркы жайына коюлган.
Бирок бул улуулуктун пайдубалын дал ошол Рожер II Отвиль түптөгөн.
Ал графтан королго айланып, Орто кылымдардагы эң өзгөчө мамлекеттердин бирин жараткан башкаруучу катары тарыхта калган.
