
Иоганн Гутенберг Майнц шаарынын патрицийи Фриле Генсфлейш менен анын жубайы Эльза Вирихтин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Орто кылымдардагы Германияда шаардык үстөм катмар болгон патрицийлер цехтер менен көп кайым айтышып тургандыктан, Гутенбергдер үй-бүлөсү кээде Майнцдан кетүүгө аргасыз болушчу. Ошондуктан Гутенбергдин туулуп-өскөн жери так айтылбайт; айрым булактар аны Страсбург деп көрсөтөт. Болжол менен 1395–1400-жылдардын аралыгында төрөлгөнү айтылат.
Анын бала чагы жана жаштыгы тууралуу маалымат аз. Болжол менен ал монастырдык мектепте билим алып, жогорку чеберчиликти талап кылган зергерлик кесибин өздөштүргөн. 1434–1444-жылдары Гутенберг Страсбургда жашап, зыяратчылар үчүн күзгү жасап, асыл таштарды жонуп акча тапкан. Дал ошол мезгилде ал китеп басуу багытында алгачкы тажрыйбаларын баштайт. 1438-жылы ал «өнөр менен байланышкан иш» боюнча шериктештик түзгөн, бирок анын маңызы катуу жашыруун кармалган. 1439-жылдагы сот кагаздарында пресс, коргошун жана «басып чыгаруу» жөнүндө сөз болгондуктан, Гутенберг өзүнүн улуу ачылышына өтө жакын келип калганын жорамалдаса болот.

Гутенбергдин гениалдуу ачылышы «жылма» металл литерлерди (карапайым тил менен айтканда, тескери түшүрүлгөн көтөрүлмө тамгаларды) жаратуу болгон. Ушул литерлерден саптарды чогултуп, текстти басса болот, анткени тамга калыптары көп жолу кайра колдонулуп, каалаган текстти терүүгө шарт түзгөн.
1448-жылы Гутенберг кайра Майнцка кайтып келип, 1450-жылы жергиликтүү карз берүүчү Иоганн Фуст менен келишим түзөт. Фуст ага 800 гульден жана өндүрүш үчүн жыл сайын кошумча төлөм убада кылган. Бирок амалкөй соодагер болгон Фуст убадасын толук аткарбай, Гутенбергди кыйын каржылык абалда калтырган.
Чектелген каражатка карабай, Гутенберг чоң ийгиликтерге жетишет. 1456-жылга чейин ал бир нече шрифт калыптарын жасап, бир нече папалык индульгенцияларды басып чыгарат жана эң соңунда 1453–1455-жылдары басылган, «Мазарини Библиясы» деген ат менен да белгилүү, атактуу 42 саптуу Библиясын жарыялайт.


Бирок Фустка болгон карызын төлөй албагандыктан, 1455-жылы сотто утулуп калат. Сот чечими менен анын типографиясы жана бардык жабдуулары Фустка өтүп, ойлоп табуучу баарын нөлдөн баштоого мажбур болгон.
Соттон кийин Гутенберг ишин улантып, Конрад Гумери менен шериктештик түзөт. 1460-жылы ал латын грамматикасы болгон «Католиконду» басып чыгарат. 1465-жылы курфюрст Адольф аны кызматка алат.
1468-жылдын 3-февралында Иоганн Гутенберг каза болгон. Анын Майнцтагы так мүрзөсү бүгүнкү күнгө чейин табыла элек.
Узак убакыт бою Гутенбергдин авторлугунун өзү талашка түшүп келген. Чындык XIX кылымда гана калыбына келип, тарыхчылар анын баштоо милдетин далилдешкен. Талаш-тартыш ойлоп табуучунун кимдиги (талапкерлер арасында анын өнөктөштөрү Фуст менен Шеффер, башка басмачылар да болгон) гана эмес, китеп басмасын тууган шаар Майнцпы же Страсбургбу деген маселе боюнча да жүргөн.



