
Эгер I династиянын алгачкы фараондору египет цивилизациясынын пайдубалын түптөшкөн болсо, анда II династиянын акыркы башкаруучусу Хасехемуи өлкөнү кыйратуучу жарандык согуштан кийин түз маанисинде кайра «тигип» чыккан адам болгон. Анын башкаруусу Эрте падышалык доорунун улуу финалы болуп, ошол эле учурда Улуу пирамидалар доорунун кубаттуу прологу болуп калды.
Анын өмүр баянынын эң кызыктуу барактарынын бири — атын өзгөртүшү. Археологдор «Хасехем» («Жезл менен жаркыраган») аттуу фараонго таандык эстеликтерди Жогорку Египеттен гана (айрыкча Иераконполдон) табышкан. Төмөнкү Египеттен бул ат кездешпейт. Бул факт айрым египтологдорду, мисалы Жан Веркуттерди, эки башка падыша болгон деген ойго алып келген.
Балким, ал башында түштүктү гана Хасехем деген ат менен башкарган. Бирок көтөрүлүш чыккан түндүктү басып, өлкөнүн биримдигин калыбына келтиргенден кийин атын Хасехемуи («Эки жезл менен жаркыраган») деп өзгөрткөн. Бул символикалык кадам эми эки бөлүктүн тең бийлиги анын колунда экенин көрсөтүп турган.
Хасехемуинин бийликке келиши, болжол менен Сехемибдин (же Перибсендин) башкаруусунан кийин, өтө кандуу согуш менен коштолгон. Египеттин түндүгү — Дельта — көтөрүлүшкө чыгып, фараон тартипти орнотуу үчүн армиясынын толук күчүн колдонууга аргасыз болгон.
Иераконполдогу храмга арналган Хасехемуинин эки белгилүү айкелинин постаменттеринде үрөй учурган сандар чегилген: жазууларга ылайык, согуш учурунда 48 205 адам өлтүрүлүп, дагы 47 209 адам туткунга алынган. Ошол доордун таш идиштеринде Түштүктүн колдоочусу болгон Нехбет кудайы фараонго өлкөлөрдүн биримдигинин белгисин берип жаткан абалда сүрөттөлөт, жанында салтанаттуу жазуу бар: «Төмөнкү Египеттин жеңилген жылы». Айрым изилдөөчүлөрдүн пикири боюнча, өлкөнү чындап бириктирген башкаруучу жарым легендарлуу Менес же Нармер эмес, дал ушул Хасехемуи болгон.


Хасехемуинин өзгөчөлүгү анын расмий символикасында өзгөчө айкын көрүнөт. Байыркы Египетте фараондор адатта өзүнүн колдоочусу катары Гор кудайын эсептеп, анын сүрөтү серехтин үстүндө жайгашкан. Бирок Хасехемуи мурда болуп көрбөгөн кадамга барган: анын серехинин үстүндө бир эле учурда эки кудай — шумкар Гор жана Сет жырткычы — жайгашкан.

Ал өзүн «Эки кудай тең тынчтанган адам» деп атаган. Көтөрүлүш чыккан түндүктө сыйынган Сет кудайын Гор менен тең даражада таануу аркылуу фараон жарандык согуш аяктап, эки тарап тең анын бийлиги алдында жарашканын көрсөткөн. Хасехемуиден мурда да, кийин да эч бир фараон мындай символиканы колдонгон эмес; анын өлүмүнөн кийин Сет кайрадан серехтен алынып салынган.
Хасехемуинин башкаруусу техникалык прогресс менен да белгиленген. Палермо ташында ошол доордун чоң жетишкендиги — «Хасехемуи бийик» деп аталган зор жез айкелдин жасалганы жөнүндө айтылат. Бул металлургиянын гүлдөп турганын жана египет усталарынын ири формалар менен иштей алганын көрсөтөт.
Фараон мамлекеттин коопсуздугу жана аброю жөнүндө да кам көргөн:
Ал Нехенде (Иераконполь) жана Абидостогу атактуу Шунет-эз-Зебибде чийки кыштан эки күчтүү чеп курдурган, алардын дубалдары бүгүнкү күнгө чейин жарым-жартылай сакталган.


Ливандын Библ шаарынан табылган анын аты жазылган идиш Египет б.з.ч. III миң жылдыктын башында эле Финикия менен активдүү деңиз соодасын жүргүзүп, баалуу кедр жыгачын жана башка ресурстарды импорт кылганын далилдейт.
Хасехемуи Абидостогу Умм-эль-Кааб некрополунда жерге берилген. Анын мүрзөсү өз доорунун чыныгы инженердик керемети болгон. Ал борбордук көмүү бөлмөсүн айланып жайгашкан 58 бөлмөдөн турган. Эң маанилүүсү — бул бөлмө иштетилген таш блоктордон курулган. Бул Египет тарыхындагы эң байыркы белгилүү таш курулуш болуп, кийин пайда боло турган монументалдык архитектуранын прототиби болгон.

Манефон бул башкаруучуну Хенерис деп атап, ага 30 жылдык башкаруу мезгилин таандык кылат. Балким, Хасехемуи II династиянын акыркы падышасы гана эмес, жаңы доордун «негиздөөчү атасы» да болгон. Анын жубайы — улуу ханыша Нимаатхеп — биринчи пирамида куруучусу фараон Джосердин энеси деп эсептелет. Демек, Хасехемуи мураскоруна жарандык согуштардан чарчаган өлкөнү эмес, бирдиктүү, күчтүү жана техникалык жактан өнүккөн мамлекетти өткөрүп берген.



