Симеон 864 же 865-жылы, Болгария христиан динин жаңыдан кабыл ала баштаган тарыхый бурулуш мезгилинде төрөлгөн. Князь Борис Iнин үчүнчү уулу болгондуктан, ал тактынын мураскери катары каралган эмес — аны диний кызматка даярдашкан. Билимдүү жана агартылган чиркөөнү түзүүнү кыялданган Борис уулун Константинополдогу белгилүү Магнавр мектебине жөнөткөн. Ал жерде жаш Симеон Византиянын маданиятын, философиясын жана чечендик өнөрүн ушунчалык терең өздөштүргөндүктөн, замандаштары кийинчерээк аны «жарым грек» деп атап калышкан.
Болжол менен 888-жылы Симеон мекенине кайтып келип, Преслав монастырында кечилдикке өткөн. Бирок тарых анын тагдырын башкача нукка бурган. Борис I монастырда сыйынуу менен обочолонуп жашап жаткан учурда, анын тун уулу Владимир Расате бутпарастык ишенимди кайра жандандырып, өлкөнү өткөн доорго кайтарууга аракет кылган.
893-жылы кары Борис монастырдан чыгып, Владимирди тактыдан кулатып, тарыхый мааниге ээ болгон чиркөө-элдик жыйынды чакырган. Бул жыйындын чечимдери өлкөнүн тагдырын түп-тамырынан өзгөрткөн: борбор шаар Велики-Преславга көчүрүлүп, славян тили расмий тил макамына ээ болгон, ал эми Симеон кечилдик кийимин княздык кийимге алмаштырып, тактыга отурган.
Мындан көп өтпөй Византия менен түзүлгөн тынчтык мамилелери бузулган. Император Лев VI Философ экономикалык жактан чоң ката кетирген: ал болгар соодагерлеринин соодасын Константинополдон Салоникиге көчүрүп, аларга өтө жогорку бажы төлөмдөрүн киргизген.
Экономика да согуш майданынын бир бөлүгү экенин жакшы түшүнгөн Симеон 894-жылы Фракияга басып кирген. Болгар аскерлери Адрианополдун жанында византиялыктарды талкалашкан. Ал эми туткунга алынган императордун хазар тектүү гвардиячыларынын мурдун кесүүгө буйрук берген. Бул аракет Византиянын текебердигине карата терең жек көрүүнүн белгиси болгон.
Византия буга айлакердик менен жооп кайтарган. Алар көчмөн мажарларды болгарларга каршы тукурушкан. 895-жылы Симеон өтө оор абалга кептелген: түштүктөн атактуу византиялык кол башчы Никифор Фока Улуу коркунуч жаратып турганда, түндүктө мажарлар болгар жерлерин талап-тоноп жатышкан. Симеон Дристр чебине жашынууга аргасыз болгон.
Бирок дал ушул учурда анын стратегиялык таланты өзгөчө көрүнгөн. Ал печенегдер менен союз түзүп, 896-жылы Түштүк Буг дарыясынын боюндагы ири салгылашта мажарларга кыйратуучу сокку урган. Жеңилүү ушунчалык оор болгондуктан, мажарлар азыркы Венгриянын аймагына биротоло көчүп кетүүгө аргасыз болушкан.
Андан кийин дароо Симеон Булгарофигон жанында византиялыктарга кол салып, алардын армиясын дээрлик толугу менен жок кылган. Натыйжасы мыйзам ченемдүү болгон: Византия болгар соодагерлерин кайрадан борбор шаарга кайтарууга макул болуп, Болгарияга жыл сайын алым төлөй баштаган.
Аскердик тирешүүнүн туу чокусу 917-жылга туура келген. Симеондун саясий дымагынан тажаган Византия империясы «болгар маселесин биротоло чечүүгө» бел байлаган. Эбегейсиз чоң армия топтолуп, Италиядан Арменияга чейинки бардык провинциялардан аскер башчылары чакырылган.
917-жылдын 20-августунда Ахелой дарыясынын боюнда Орто кылымдардагы эң ири салгылаштардын бири болгон. Симеон классикалык, бирок тобокелдүү аскердик ыкманы колдонгон: жалган чегинүү аркылуу византиялык аскерлерди тузакка азгырган.
Чечүүчү учурда Симеон оор куралданган атчан аскерлердин чабуулун өзү жетектеп, душмандын капталына сокку урган. Салгылаш учурунда анын минген аты өлтүрүлгөн, бирок бул окуя болгар жоокерлеринин согуштук демин ого бетер күчөткөн.
Византия армиясы деңиз жээгине сүрүлүп, дээрлик толугу менен жок кылынган. Лев Диакондун күбөлүгүнө ылайык, бул каргашадан 75 жыл өткөндөн кийин да Ахелойдун жээгинде жаткан сөөктөрдүн үймөктөрү ошол жеңилүүнүн канчалык оор болгонун эске салып турган.
Константинополго карай жол ачылган, ал эми Катасирт жанындагы түнкү жеңиш бул салтанатты ого бетер бекемдеген.
Симеон мындан ары жөн гана «князь» болууну каалаган эмес. Ал өзүн «бардык болгарлардын жана ромейлердин самодержавиеси» деп жарыялаган. Анын башкы максаты Константинополдогу императордук тактыга ээ болуу болгон.
Ал Византиянын борборун деңизден курчоо үчүн флот түзүүгө аракет кылып, Тунистеги Фатимийлер халифаты менен өтө татаал дипломатиялык сүйлөшүүлөрдү жүргүзгөн. Бирок Византия дипломатиясы араб элчилерин жолдон тосуп, бул пландын ишке ашышына бөгөт койгон.
Батышта Симеон тартипти катаал чаралар менен орноткон. 924-жылы ал Сербияны биротоло багындырган. Ал эми 926-жылы хорват королу Томислав менен кагылышып, Босниянын тоолорунда өзү үчүн сейрек кездешкен жеңилүүгө учураган. Бирок көп өтпөй мурдагы саясий абалды калыбына келтире алган.
Анын кадыр-баркы ушунчалык жогору болгондуктан, 926-жылы Рим папасы Иоанн X Симеондун императордук наамын жана болгар чиркөөсүнүн патриархаттык макамын расмий түрдө тааныган.
Улуу падыша 927-жылдын 27-майында Константинополду кезектеги курчоого алуу үчүн даярдыктар кызуу жүрүп жаткан учурда дүйнөдөн кайткан.
Симеон маданияты жок империя жөн гана чоң ордо экенин жакшы түшүнгөн. Анын башкаруусунда Велики-Преслав Константинополго атаандаш боло ала турган ири маданий борборго айланган. Иоанн Экзарх мрамор, алтын жана күмүш менен кооздолгон сарайларды суктануу менен сүрөттөгөн.
Бирок Симеондун эң башкы маданий мурасы кирилл жазуусу болгон. Дал Преслав китеп мектебинде бул алфавит түзүлүп, бүткүл славян цивилизациясынын негиздеринин бирине айланган.
Падыша өзү да адабий жыйнактарды түзүүгө катышып, тексттерди которгон жана көрүнүктүү ойчулдар менен агартуучуларга колдоо көрсөткөн. Алардын арасында Охриддик Климент, Преславдык Константин, Иоанн Экзарх жана табышмактуу Черноризец Храбр болгон.
Болгар тили диний жөрөлгөлөрдө колдонулуучу тилге айланып, грек жана латын тилдери менен бир катарда турган.
«Падыша Симеон Болгария үчүн Карл Улуу сыяктуу инсан болгон, бирок андан да билимдүү эле... анткени ал бирдиктүү улуттук адабияттын пайдубалын түптөгөн», — деп тарыхчы Альфред Рамбо анын эмгегине баа берген.
Симеондун мурасы анын көзү өткөндөн кийин да жашоосун уланткан. 927-жылдын октябрында анын уулу Пётр I тынчтык келишимин түзгөн. Бул келишимге ылайык, Византия Болгарияны расмий түрдө империя (падышалык), ал эми анын чиркөөсүн патриархат катары тааныган.
