
Генрих VI 1421-жылдын 6-декабрында Виндзордо төрөлгөн. Ал атактуу падыша Генрих Vнин жалгыз уулу жана мураскери болчу. Бирок атасы 1422-жылдын 31-августунда, Генрих сегиз айлык гана кезинде, капысынан көз жумду. Көп өтпөй, 1422-жылдын 21-октябрында апасы жагынан таятасы — Франциянын падышасы Карл VI да каза болду. 1420-жылдагы Труа келишимине ылайык, жаш наристе Генрих VI бир эле учурда Англиянын да, Франциянын да падышасы болуп калды.
Падыша ымыркай болгондуктан, өлкөнү регенттик кеңеш башкарды. Башкы регент болуп анын таякеси Жон, Бедфорд герцогу дайындалды; ал Франциядагы согушту улантты. Ал жокто Англияда өкмөттү анын иниси Хамфри, Глостер герцогу, «Падышалыктын тиреги жана колдоочусу» наамы менен жетектеди. Дагы бир таасирдүү фигура — Генрих Vнин таякеси кардинал Генри Бофорт эле. Падышанын апасы Екатерина Валуа — француз падышасынын кызы болгондуктан — чет эл таасирин токтотуу үчүн уулун тарбиялоодон четтетилди.
Генрих 1429-жылдын 6-ноябрында, сегиз жашка чыга электе, Англиянын падышасы катары таажыланды; Франциянын падышасы катары болсо 1431-жылдын 16-декабрында Париждеги Нотр-Дам соборунда таажы кийди.


1437-жылы апасы каза болгондон кийин, Генрих VI кәмелетке чыкты деп жарыяланып, бийликти өзү колго алды. Ал согуштан да, саясаттан да алыс адам эле: өтө динчил, тынчтыкты сүйгөн, мүнөзү жумшак болгондуктан, сарайдагы топтор аны оңой эле өз кызыкчылыгына буруп турушчу.
Франциядагы согуш — анын атасы баштаган жеңиштүү өнөктүк — уяттуу абалга кептелди. Генрих V жараткан аскер үстөмдүгү пайдаланылбай калды, Жанна д’Арктын ийгиликтери француз таажысынын абалын бекемдеди.

Генрих VI аскер максаттарын көздөгөн жок, жаңжалды тынчтык жолу менен бүтүрүүгө умтулду. Аны кардинал Бофорт жана Саффолк графы Уильям де ла Поль жетектеген фракция колдоду; алар тынчтык сүйлөшүүлөрүн жүргүзүшкөн. Аларга каршы Глостер герцогу жана Ричард — Йорк герцогу — согушту улантууну жактап чыгышты.
1445-жылы Генрих VI Франция ханышасынын бир тууганы — Маргарита Анжуйскаяга үйлөндү. Бул нике келишимдин бөлүгү болуп, ага ылайык Англия Франциянын пайдасына Анжу менен Мэнден баш тартмак. Бул шарт парламенттен жашырылган; ачык болгондо абдан катуу нааразылык жаратты. Катуу мүнөздүү, чечкиндүү Маргарита ханышанын сарайдагы салмагы бат эле өстү; ал тынчтыкты жактаган топту активдүү колдоду.
Саффолк менен кардинал Бофорттун өсүшү алардын атаандаштарынын сүрүлүшү менен коштолду. 1447-жылы Глостер герцогу мамлекеттик чыккынчылыкка айыпталып, көп өтпөй күтүүсүздөн көз жумду — көпчүлүк муну киши өлтүрүү деп эсептеди. Йорк герцогу Ирландияны башкарууга жөнөтүлүп, Саффолк менен Бофорт герцог наамдарын алып, дагы да күчтөндү.
Өкмөттөгү акыбети кеткенчилик жана коррупция элдик нааразычылыкка түрттү. 1450-жылы Нормандия жоголуп, бул англис таажысын абдан уятка калтырды. Франциядан кайтып келген акысыз жоокерлер жана француз корсарларынын чабуулдары абалды ого бетер курдаштырды. Натыйжада 1450-жылдын майында Кентте Джек Кэддин көтөрүлүшү болду: козголгондор бир азга Лондонду ээлеп, бир нече непопулярдуу чиновниктерди өлтүрүштү, бирок көтөрүлүш тез басылды.


1453-жылы Кастийон салгылашындагы жеңилүү Жуз жылдык согушту жыйынтыктап, Англияны материктеги ээликтеринен акыркаваты ажыратты. Бул кабар Генрих VIде психикалык бузулууну козгоп, ал бүтүндөй бир жыл бою дүйнөгө кайдыгер болуп калды. Ушул маалда Йорк герцогу Англияга кайтып келип, падыша ишке жараксыз кезде «өкмөт башчысы» катары жарыяланып, анын негизги атаандашы Сомерсет герцогун Тауэрге каматты.

Бирок 1454-жылдын аягында Генрих VI капысынан «аң-сезимине келди». Йорктун партиясы бийликтен четтетилип, бул куралдуу кагылыштарга жол ачты.
1455-жылы Сент-Олбанс салгылашы Ак жана Кызыл розалар согушунун башталышы болду. 1460-жылы Йорк герцогу Нортгемптон салгылашында жеңип, өзүн мураскер деп жарыялады, бирок көп узабай Уэйкфилдде курман болду. Анын уулу Эдуард күрөштү улантып, 1461-жылы Таутон салгылашындагы жеңиштен кийин англис тактысына отурду.

Генрих VI туткунга алынып, Тауэрге камалды. Бирок 1470-жылы анын эски союздашы «таажы жараткан» Ричард Невилл, Уорик графы Ланкастерлер тарабына өтүп, Генрихти бошотуп, аны кайра таажыга отургузду. Анын «экинчи падышачылыгы» кыска жана номиналдуу болду: бийликти Уорик өз атынан жүргүздү.

1471-жылдын жазында Эдуард IV Англияга кайтып келип, Барнет салгылашында Уориктин аскерин талкалап, Уорикти өлтүрдү. Көп өтпөй, 1471-жылдын 4-майында Тьюксбери салгылашында Маргарита Анжуйскаянын аскери да талкаланып, Генрихтин мураскери — Эдуард Вестминстерский — урушта каза тапты.
Жеңилүүдөн кийин Генрих VI кайрадан Тауэрге камалды. 1471-жылдын 21-май түнүндө ал камерасында көз жумду. Расмий себеп «меланхолия» деп айтылганы менен, азыркы тарыхчылардын көпчүлүгү аны Эдуард IVдүн буйругу менен өлтүрүлгөн деп эсептешет — Ланкастерлердин келечектеги дооматтарына чек коюу үчүн. Анын өлүмү менен Ланкастер үй-бүлөсүндө такка мыйзамдуу талапкерлер калбай калды. Генрих VI алгач Чертси аббаттыгында жерге берилген, кийин анын сөөгү Виндзорго көчүрүлгөн.



