Алымбек 1799-жылы Алай өрөөнүндө бай-таасирдүү баргы уруусунун тукумунан чыккан Асан бийдин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Жакшы билим алып, жаштайынан эле акыл-парасаты, алысты көрө билгендиги жана жетекчилик касиети менен айырмаланган.
27 жашында аны Кокон ханы Мадали хан кызматка чакырып, 31ге чыкканда «адилет башкаруучу» деген маанидеги датка наамын берген. Көп өтпөй, 32 жашында Алымбек Андижан вилайетинин башкаруучусу болуп дайындалган. Кокон хандыгына Улуу Жибек жолунун Алай жолу аркылуу коопсуз өтүүнү жана Кытай базарларына жетүүнү камсыздай ала турган таасирдүү инсан керек эле; кыргыз, өзбек жана кыпчак арасында зор кадыр-баркы бар Алымбек-датка дал ушундай фигурага айланган.
1844-жылы Алымбек-датка Алайдагы кыргыздардын Кокон боштондугуна каршы Ош көтөрүлүшүн кыпчак башкаруучусу Мусулманкулга каршы жетектеген, бирок ал көтөрүлүш басылган. Ошол эле мезгилде түштүк Кыргызстанда ал Цин бийлигине каршы кыймылды колдоп, Кашгар тактысы үчүн күрөшкөн Ходжа-Төрөнү (Ходжа-Тюря) шыктандырган, бирок цин аскеринин сандык үстөмдүгүнөн улам бул аракет да ийгиликсиз аяктаган.
Алымбектин карьерасындагы эң жаркын окуя 1858-жылы Малла хандын Кокон тактысына алып келиниши болду. Кокус Кокондон Алымбекке баш калкалап келген Малла хан үчүн Алымбек кыргыздар менен ферганалык кыпчактардан турган коалиция түзүп, Саманчи салгылашсында Худояр хандын аскерин талкалады. Натыйжада Малла хан Кокондун жаңы өкүмдары болду. Эмгеги үчүн Алымбек-датка Андижан вилайетин башкарууга алып, хандыктын биринчи визири болуп, колуна зор бийлик топтоду. Ал де-факто өз алдынча саясат жүргүзүп, Кокон менен түзүлгөн келишимде Алайды өз алдынча башкаруу укугу өзүнчө белгиленген.
Бул доор тууралуу белгилүү казак окумуштуусу Чокан Валиханов «Кокон хандыгында кыргыз төрөлөрүнүн таасири эбегейсиз күчөп, көптөгөн маанилүү кызматтар кыргыз урууларынан чыккан адамдардын колуна өткөн» деп белгилеген.
1860-жылы Кокон кошууну Алымбек-датканын жана Ташкент башкаруучусу Канаат шахтын колу Орус империясынын түндүк кыргыз жерлерине кирип келип, Токмак менен Пишпек чептерин кыйраткан аскерлерине каршы жорукка чыккан. Узун-Агач салгылашуусунда кокон колбашчыларынын ортосунда башчылык боюнча талаш чыгып, намыстанган Алымбек-датка өз кошуунун талаадан чыгарып кетет. Бул кокондуктардын жеңилишине алып келген.
Салгылаштан кийин Канаат шах Малла хандын көзүнчө Алымбекти каралап, аны чыккынчы кылып көрсөтүүгө аракеттенген. Заговор жөнүндө кабар тапкан Алымбек Кондон ажырап, көз карандысыз кыргыз мамлекетин түзүү максатында көтөрүлүшкө чыккан. Бул көтөрүлүш өзгөчө эле: максат хан алмаштыруу же артыкчылык алуу эмес, Кондон толук бөлүнүү болгон.
1862-жылдын 24-февралына караган түнү Алымбек-датка, Шадман-хожо жана башка көтөрүлүшчүлөр Малла ханды өлтүрүп, он беш жаштагы Шахмурадды такка отургузушат. Бирок хандыкта эки бийлик түзөлүп кетти: Ташкен тарапта Худояр да хан деп жарыяланып, Шахмурадды колдогон топтордун өз ичине бийлик үчүн күрөш тутанды. Ошол кармаштар учурунда, атаандаштарына каршы чыккан Шадман-хожо жана анын тарапташтары Кокондо калган Алымбек-датканы четтетүүнү чечип, аны өлтүрүшкөн. Муну менен Алымбектин көз карандысыздык багытындагы аракети үзгүлтүккө учураган.
Алымбек-датка аскер башчы жана мамлекеттик ишмер гана эмес, активдүү шаар куруучу да болгон: Ак-Буура дарыясына бир нече көпүрө салдырып, эки жээктин калкы менен экономикасын бириктирүүгө умтулган; тегирмендерди, арыктарды, мечит-медреселерди курдурган. Алай өрөөнүнү бекемдөөгө жана инфраструктурасын өнүктүрүүгө багытталган бул аракеттер аймак тарыхында белгилүү из калтырды. Алымбек-датканын өлтүрүлүшү — жана андан мурда, 1854-жылы түндүк кыргыз урууларынын лидери Ормон-хандын каза болушу Кыргыз хандыгынын толук кыйрашына жана бул жерлердин кийин Орус империясына кошулушуна алып келген башкы себептердин бири болуп калды.
