Абуль-Аббас Абдуллах 722-жылы эң катуу жашыруун шарттарда төрөлгөн. Анын үй-бүлөсү — Аббасиддер — Хашимиттер кланына таандык болуп, өз тегин пайгамбар Мухаммеддин агасы аль-Аббастан таратышкан. Бул туугандык аларга өтө күчтүү идеологиялык курал берген — Пайгамбардын каны аркылуу бийликке болгон укук. Аббасиддер бул аргументти Омейяддарды «бийликти узурпация кылгандар» катары айыптоодо чебер колдонушкан.
Абдуллахтын жаштыгы Хунеймада — аббасиддердин жашыруун кыймылынын чок ортосунда өткөн. Омейяддардын акыркы халифи Марван II кыйрап бараткан империяны араң кармап турган маалда, Аббасиддер кутумдардын торун токушкан. Аскер күчү менен бийликке келген Марван II толук обочолонууда калган: ирандыктар аны жактырган эмес, эски араб элиталары жек көрүшкөн, ал эми анын ырайымсыздыгы душмандарынын санын гана көбөйткөн. Ушундай жалпы ишенбестик атмосферасында Аббасиддер өз учурларын күтүп турушкан.
Абуль-Аббастын тагдыры 749-жылдын октябрында кескин өзгөрдү. Харрандагы зындандарда анын агасы Ибрахим камакка алынып, каза болгондон кийин, Абдуллах өзү да күтпөгөн жерден үй-бүлөнүн башына айланды. Ал инилери — Абу Джафар жана Ибрахим менен бирге жашыруун түрдө Куфага өтүп кетти. Бул шаар дайыма эле оппозициянын таянычы болуп келген. Ал бүтүндөй бир ай бою Абу Саламанын үйүндө жашырынып жашады. Акыры, 749-жылдын 28-ноябрында жума намазында ал халиф деп жарыяланды.
Анын такка отуруу учурундагы сөзү тарыхка кирген. Аскерлердин айлыгын көбөйтүүнү убада кылгандан кийин, ал мындай тагдыр чечкен сөздөрдү айткан: «Мен — ачык төгүүчү (канды да, берекени да) жана кыйратуучу өч алуучумун».
Дал ушундан кийин ага ас-Саффах деген лакап ат берилген. Араб тилинде бул ат эки маанини камтыйт:
«душмандардын канын төгүүчү» жана «берешендик менен тартуу төгүүчү».
Бул ысым анын саясатын эң так сүрөттөгөн: душмандарга карата ырайымсыздык жана тарапкерлерине чексиз берешендик.
Бийликке келген соң, ас-Саффах ири административдик төңкөрүш жасады. Омейяддар сыяктуу бийликти толугу менен туугандарына гана ишенип берүүнүн ордуна, Абуль-Аббас көптөгөн тажрыйбалуу аскер башчыларды кызматында калтырды, бирок алардын үстүнөн өз инилери менен агаларын койду. Бул армияны башкарууда туруктуулукту сактап, дароо козголоң чыгып кетишинен сактады. Ал тургай Аббасиддердин жеңишинин чыныгы архитектору болгон Абу Муслим да жогорку башкы командачылыктан этияттык менен четтетилип, ордуна Чыгыштагы эбегейсиз чоң провинциялардын башкаруусуна дайындалды.
Ас-Саффахтын эң башкы жетишкендиги — Халифаттын өз табиятын өзгөрткөнү болду. Борбор «сириялык» Дамасктан адегенде Куфага, андан соң Анбарга (аль-Хашимияга) көчүрүлдү. Халифат араб ак сөөктөрүнүн мамлекети болбой калды. Эми мавалилер — араб эмес тектеги мусулмандар (айрыкча перстер) — толук тең укукка ээ болушту. Абуль-Аббас өз бийлигинин ирандык кылычтарга таянганын жакшы түшүнүп, алар өздөрүн «экинчи сорттогу» мусулмандар сезбеши үчүн баарын жасады. Ошентип, араб мамлекети жалпы исламдык, көп улуттуу империяга айланды.
Ас-Саффахтын башкаруусу «эски дүйнөнү тазалоо» доору болду. Анын агалары Абдаллах менен Абдасман Омейяддардын кайра калыбына келишин самашы мүмкүн болгон сириялык жана палестиналык ак сөөктөрдү системалуу түрдө жок кылышты. Бир кезде тактынын негизги тиреги болгон сириялык арабдар эми башкы душмандарга айланышты.
Чыгышта Зияд ибн Салихтин командачылыгындагы армия Самарканд менен Бухараны баш ийдирди. Бирок эң маанилүү окуя — 751-жылдагы Талас салгылашы болду. Кытай-түрк бириккен аскерин талкалоо менен Аббасиддер Борбор Азиядагы үстөмдүгүн бекемдеп гана тим болбостон, ири технологиялык секирик жасашты. Туткундардын арасында кытай усталары болуп, алар арабдарга кагаз өндүрүүнүн сырын ачышты. Бул окуя кийин ислам илими менен маданиятынын гүлдөп-өнүгүшүн алдын ала аныктап берди.
Абуль-Аббас ас-Саффах саясий аман калуунун чебери болгон. Аны бийликке алып келген адамдар келечекте династия үчүн коркунуч жаратышы мүмкүн экенин түшүнүп, ал алардан пландуу түрдө арылып баштады.
752-жылы халиф такка отурар алдында жашырынып жүргөн Абу Салама өлтүрүлдү. Бул окуя хариджиттерге шылтанып жабылган, бирок чындыгында бардык жиптерди ас-Саффах өзү тартып турган. Андан кийин жашыруун кыймылдын лидерлеринин бири Сулейман ибн Касир да жок кылынды. Акырында халиф Абу Муслим менен Зияд ибн Салихти бири-бирине каршы коюп, натыйжада акыркысы каза тапты.
Бул «ички тазалоолор» Аббасиддерге бийликтин толук монополиясын камсыз кылды, бирок династиянын калыптаныш тарыхында канга боёлгон из калтырды.
Биринчи Аббасиддин жолу узак болгон жок. Триумфтан болгону төрт жыл өткөн соң, 754-жылы Абуль-Аббас ас-Саффах Анбардагы резиденциясында чечектен каза тапты. Ал бийликти агасы Абу Джафар аль-Мансурга өткөрүп, дагы беш жүз жыл жашай турган мамлекеттин пайдубалын калтырды. Ас-Саффах эң негизгисине жетишти: ал жарандык согуштун баш аламандыгын тартиптүү бийлик системасына айлантып, ислам дүйнөсүнүн оордук борборун Батыштан Чыгышка түбөлүккө жылдырды.
